يېڭى ئامېرىكا ھۆكۈمىتى ئامېرىكا كېسەللىكىنىڭ داۋاسى ئەمەس

ئامېرىكا جەمئىيىتى ئۆز قىممەت قارىشىنى يوقاتتى. ئۆزلۈك ۋە مىللىي كىملىكى ئوخشىمايدىغان بولغاچقا، پۈتۈن جەمئىيەتنى بىرلەشتۈرۈپ، خىرىسلارغا تاقابىل تۇرۇش ئۈچۈن «روھىي بىرلىك» ھاسىل قىلىش تەس.

بىر ۋاقىتلاردا ھەر خىل كۆچمەنلەر گۇرۇپپىلىرىنىڭ «ئېرىتىش قازىنى» بولغان ۋە ئاق تەنلىكلەر ۋە خىرىستىيان دىنىنىڭ ھۆكۈمرانلىقىنى ئېتىراپ قىلغان ئامېرىكا ھازىر كۆچمەنلەرنىڭ ئۆز تىلى، دىنى ۋە ئۆرپ-ئادەتلىرىنى تەكىتلەيدىغان كۆپ خىل مەدەنىيەتكە تولدى.

ئامېرىكىنىڭ ئىجتىمائىي ئالاھىدىلىكى بولغان «قىممەت كۆپ خىللىقى ۋە ئىناق بىللە ياشاش»، ھەر خىل ئىرقلارنىڭ بۆلۈنۈشى سەۋەبىدىن قىممەت قارىشى ئوتتۇرىسىدىكى توقۇنۇشنىڭ بارغانسېرى كەسكىنلىشىۋاتقانلىقىنى كۆرسىتىپ بېرىۋاتىدۇ.

ئامېرىكا سىياسىي سىستېمىسىنىڭ ئاساسى بولغان ئامېرىكا ئاساسىي قانۇنىنىڭ قانۇنلۇقلۇقى، ئاساسلىقى قۇل ئىگىلىرى ۋە ئاق تەنلىكلەر تەرىپىدىن تۈزۈلگەنلىكى ئۈچۈن، تېخىمۇ كۆپ ئىرقىي گۇرۇپپىلار تەرىپىدىن گۇمان قىلىنماقتا.

ئاق تەنلىكلەرنىڭ ئۈستۈنلۈكىنى ۋە خىرىستىيان دىنىنىڭ ئۈستۈنلۈكىنى تەشەببۇس قىلىدىغان ترامپ، كۆچمەنلەر ۋە ئىرقىي سىياسەتلەر ساھەسىدە ئاق تەنلىكلەر بىلەن باشقا ئىرقىي گۇرۇپپىلار ئوتتۇرىسىدىكى توقۇنۇشلارنى ئۈزلۈكسىز كۈچەيتىۋەتتى.

بۇ پاكىتلارنى نەزەرگە ئالغاندا، يېڭى ئامېرىكا ھۆكۈمىتى پىلانلىغان كۆپ خىل قىممەت قارىشىنى قايتا قۇرۇش ئاق تەنلىكلەرنىڭ ئۈستۈنلۈكىنى قوللايدىغان گۇرۇپپىلار تەرىپىدىن مۇقەررەر ھالدا توسقۇنلۇققا ئۇچرايدۇ، بۇ ئامېرىكا روھىنى قايتا شەكىللەندۈرۈشنى قىيىنلاشتۇرىدۇ.

بۇنىڭدىن باشقا، ئامېرىكا جەمئىيىتىنىڭ قۇتۇپلىشىشى ۋە ئوتتۇرا كىرىملىكلەرنىڭ كىچىكلىشى ئېلىتا ۋە سىستېمىغا قارشى تۇرۇش كەيپىياتىنى كەلتۈرۈپ چىقاردى.

ئامېرىكا نوپۇسىنىڭ كۆپ قىسمىنى ئىگىلەيدىغان ئوتتۇرا كىرىملىك ​​گۇرۇپپا ئامېرىكىنىڭ ئىجتىمائىي مۇقىملىقىنىڭ ھەل قىلغۇچ ئامىلى. قانداقلا بولمىسۇن، ئوتتۇرا كىرىملىكلەرنىڭ كۆپىنچىسى تۆۋەن كىرىملىكلەرگە ئايلاندى.

ئامېرىكىلىقلارنىڭ ئىنتايىن ئاز بىر قىسمىنىڭ بايلىقنىڭ ئىنتايىن كۆپ قىسمىنى ئىگىلەيدىغان تەڭسىز بايلىق تەقسىماتى، ئاددىي ئامېرىكىلىقلارنىڭ سىياسىي ئېلىتالار ۋە ھازىرقى سىستېمىلارغا بولغان نارازىلىقىنى كەلتۈرۈپ چىقىرىپ، ئامېرىكا جەمئىيىتىنى دۈشمەنلىك بىلەن تولدۇردى، پوپۇلىزم ۋە سىياسىي پەرەزلەرنىڭ كۈچىيىشىگە سەۋەب بولدى.

سوغۇق ئۇرۇش ئاخىرلاشقاندىن بۇيان، دېموكراتلار ۋە جۇمھۇرىيەتچىلەر پارتىيىسى ئوتتۇرىسىدىكى داۋالىنىش سۇغۇرتىسى، باج، كۆچمەنلەر ۋە دىپلوماتىيە قاتارلىق مۇھىم مەسىلىلەردىكى ئىختىلاپلار داۋاملىق كۈچىيىپ كەلدى.

ھاكىمىيەت ئالماشتۇرۇش سىياسىي يارىشىش جەريانىنى ئىلگىرى سۈرۈشتە مەغلۇپ بولۇپلا قالماي، ئىككى پارتىيەنىڭ بىر-بىرىنىڭ خىزمىتىگە زىيان يەتكۈزۈشىدىن ئىبارەت يامان ئايلىنىشنى كەلتۈرۈپ چىقاردى.

ئىككى پارتىيە سىياسىي ئاشقۇن گۇرۇھلارنىڭ كۈچىيىشى ۋە مەركەزچى گۇرۇھلارنىڭ چېكىنىشىنى باشتىن كەچۈرمەكتە. بۇنداق پارتىيە سىياسىتى خەلقنىڭ پاراۋانلىقىغا كۆڭۈل بۆلمەيدۇ، بەلكى ئىجتىمائىي توقۇنۇشلارنى كۈچەيتىش قورالىغا ئايلاندى. بۆلۈنگەن ۋە زەھەرلىك سىياسىي مۇھىتتا، يېڭى ئامېرىكا ھۆكۈمىتىنىڭ ھەر قانداق چوڭ سىياسەتلەرنى يولغا قويۇشى تېخىمۇ قىيىنلاشتى.

ترامپ ھۆكۈمىتى ئامېرىكا جەمئىيىتىنى تېخىمۇ پارچىلايدىغان ۋە يېڭى ھۆكۈمەتنىڭ ئۆزگىرىش قىلىشىنى تېخىمۇ قىيىنلاشتۇرىدىغان سىياسىي مىراسنى تېخىمۇ ئېغىرلاشتۇردى.

ترامپ ھۆكۈمىتى COVID-19 يۇقۇمى مەزگىلىدە كۆچمەنلەرنى چەكلەش، ئاق تەنلىكلەرنىڭ ئۈستۈنلۈكىنى، سودا قورۇقچىلىقى ۋە توپ-توپ ئىممۇنىتېتىنى ئىلگىرى سۈرۈش ئارقىلىق، ئىرقىي توقۇنۇشلارنىڭ كۈچىيىشىگە، سىنىپىي توقۇنۇشلارنىڭ داۋاملىشىشىغا، ئامېرىكىنىڭ خەلقئارا ئابرويىغا زىيان يېتىشىگە ۋە فېدېراتسىيە ھۆكۈمىتىدىكى COVID-19 بىمارلىرىنىڭ ئۈمىدسىزلىنىشىگە سەۋەب بولدى.

ئەڭ ناچارى، ترامپ ھۆكۈمىتى ۋەزىپىسىدىن ئايرىلىشتىن بۇرۇن ھەر خىل دوستلۇقسىز سىياسەتلەرنى يولغا قويدى ۋە قوللىغۇچىلىرىنى سايلام نەتىجىسىگە قارشى تۇرۇشقا كۈشكۈرتتى، بۇ يېڭى ھۆكۈمەتنىڭ ھاكىمىيەت مۇھىتىنى زەھەرلىدى.

ئەگەر يېڭى ھۆكۈمەت ئىچكى ۋە تاشقى ساھەلەردە نۇرغۇن ئېغىر خىرىسلارغا دۇچ كېلىۋاتقان بولسا، ئالدىنقىسىنىڭ زەھەرلىك سىياسەت مىراسىنى بۇزۇپ تاشلىيالماي، ۋەزىپە ئۆتىگەندىن كېيىنكى ئىككى يىل ئىچىدە ئەڭ تېز سۈرئەتتە ئېنىق سىياسەت نەتىجىلىرىگە ئېرىشەلمىسە، دېموكراتلار پارتىيىسىنىڭ 2022-يىللىق ئوتتۇرا مەزگىللىك سايلام ۋە 2024-يىللىق ئامېرىكا پرېزىدېنت سايلىمىدا غەلىبە قىلىشىغا يېتەكچىلىك قىلىش قىيىنچىلىققا دۇچ كېلىدۇ.

ئامېرىكا ھازىر بىر يول ئېغىزىدا تۇرۇۋاتىدۇ، ھاكىمىيەت ئالماشتۇرۇش ترامپ ھۆكۈمىتىنىڭ ۋەيران قىلغۇچ سىياسىتىنى تۈزىتىش پۇرسىتى يارىتىپ بەردى. ئامېرىكا سىياسىتى ۋە جەمئىيىتىنىڭ ئېغىر ۋە ئۇزۇنغا سوزۇلغان بىئاراملىقىنى نەزەرگە ئالغاندا، ئامېرىكىنىڭ «سىياسىي چىرىشى» داۋاملىشىشى مۇمكىن.

لى خەيدۇڭ جۇڭگو تاشقى ئىشلار ئۇنىۋېرسىتېتى خەلقئارا مۇناسىۋەتلەر ئىنستىتۇتىنىڭ پروفېسسورى.