بىرلەشكەن دۆلەتلەر تەشكىلاتى سودا ۋە تەرەققىيات يىغىنى (UNCTAD) نىڭ 2021-يىللىق دېڭىز تىرانسپورتىنى ئوبزور قىلىش دوكلاتىدا، ئەگەر كونتېينېر يۈك توشۇش باھاسىنىڭ ھازىرقى ئۆرلىشى داۋاملاشسا، 2023-يىلغىچە بولغان ئارىلىقتا دۇنيا مىقياسىدا ئىمپورت باھا سەۋىيەسىنى %11، ئىستېمالچىلار باھا سەۋىيەسىنى %1.5 ئۆستۈرۈشى مۇمكىنلىكىنى ئېيتتى.
يۈك توشۇش ھەققىنىڭ يۇقىرى بولۇشىنىڭ تەسىرى كىچىك ئارال تەرەققىي قىلىۋاتقان دۆلەتلەردە (SIDS) تېخىمۇ چوڭ بولۇپ، بۇ دۆلەتلەردە ئىمپورت باھاسى %24، ئىستېمال باھاسى %7.5 ئېشىشى مۇمكىن. ئەڭ تەرەققىي قىلمىغان دۆلەتلەردە (LDC) ئىستېمال باھاسى سەۋىيەسى %2.2 ئېشىشى مۇمكىن.
2020-يىلىنىڭ ئاخىرىغا كەلگەندە، يۈك توشۇش باھاسى كۈتۈلمىگەن سەۋىيىگە يەتتى. بۇ شاڭخەي كونتېينېرلىق يۈك توشۇش كۆرسەتكۈچى (SCFI) نىڭ نەق پۇل نىسبىتىدە ئەكس ئەتتۈرۈلدى.
مەسىلەن، شاڭخەي-ياۋروپا لىنىيەسىدىكى SCFI نىڭ نەق پۇل نىسبىتى 2020-يىلى 6-ئايدا ھەر TEU ئۈچۈن 1000 دوللاردىن تۆۋەن بولغان، 2020-يىلىنىڭ ئاخىرىغا كەلگەندە ھەر TEU ئۈچۈن تەخمىنەن 4000 دوللارغا ئۆرلىگەن ۋە 2021-يىلى 11-ئاينىڭ ئاخىرىغا كەلگەندە ھەر TEU ئۈچۈن 7552 دوللارغا ئۆرلىگەن.
بۇنىڭدىن باشقا، ئېھتىياجنىڭ داۋاملىق كۈچلۈك بولۇشى، تەمىنلەشنىڭ ئېنىقسىزلىقى ۋە قاتناش ۋە پورتلارنىڭ ئۈنۈمىگە بولغان ئەندىشىلەر سەۋەبىدىن، يۈك توشۇش باھاسىنىڭ يۇقىرى بولۇپ قېلىشى مۆلچەرلەنمەكتە.
كوپېنھاگېنغا جايلاشقان دېڭىزچىلىق سانلىق مەلۇمات ۋە مەسلىھەت بېرىش شىركىتى Sea-Intelligence نىڭ ئەڭ يېڭى دوكلاتىغا قارىغاندا، دېڭىز يۈك توشۇشىنىڭ نورمال سەۋىيىگە قايتىشى ئۈچۈن ئىككى يىلدىن ئارتۇق ۋاقىت كېتىشى مۇمكىن.
بۇنى قىلىش ئۈچۈن، بىز ئۆسۈم نىسبىتى ئۆرلىگەن 5 مەزگىلدىكى ئوتتۇرىچە ھەپتىلىك ئۆسۈم نىسبىتىنىڭ ئۆسۈشىنى ھېسابلىدۇق. ئوتتۇرىچە ھېساب بىلەن، 5 قېتىملىق چۈشۈش مەزگىلىدە، ئۆسۈم نىسبىتى ئوتتۇرىچە ھەپتىدە -0.6 پىرسەنت پوئىنت تۆۋەنلىگەن. 5 قېتىملىق ئۆسۈش مەزگىلىدە، ئۆسۈم نىسبىتىنىڭ بۇ مەزگىلدە 1.1 پىرسەنت پوئىنت ئۆرلىگەنلىكىنى كۆردۇق. بۇ ئۆسۈش بىلەن چۈشۈش ئوتتۇرىسىدىكى پەرقنىڭ 1.8 ھەسسىسىنى كۆرسىتىدۇ، يەنى ئۆسۈم نىسبىتىنىڭ ئۆسۈشى ھەپتىلىك نىسبەتتە چۈشۈشتىن %80 كۈچلۈك بولىدۇ. نۆۋەتتىكى ئۆسۈم نىسبىتى سەۋىيەسى 17 ئايلىق ئۈزلۈكسىز ئۆسۈم نىسبىتى ئۆسۈشىدىن كېيىن كەلگەنلىكتىن، نەتىجە 1000 كۆرسەتكۈچىگە قايتىشتىن 30 ئاي بۇرۇن بولىدۇ.
UNCTAD نىڭ تەھلىلى شۇنى كۆرسىتىپ بېرىدۇكى، يۈك توشۇش ھەققىنىڭ يۇقىرى بولۇشى بەزى تاۋارلارنىڭ ئىستېمال باھاسىغا، بولۇپمۇ كومپيۇتېر، ئېلېكترونلۇق ۋە ئوپتىكىلىق مەھسۇلاتلار قاتارلىق دۇنياۋى تەمىنلەش زەنجىرىگە تېخىمۇ زىچ سىڭىپ كىرگەن تاۋارلارنىڭ ئىستېمال باھاسىغا باشقا تاۋارلارغا قارىغاندا تېخىمۇ چوڭ تەسىر كۆرسىتىدۇ.
يۇقىرى نىسبەت ئۆي جاھازلىرى، توقۇمىچىلىق بۇيۇملىرى، كىيىم-كېچەك ۋە خۇرۇم بۇيۇملىرى قاتارلىق تۆۋەن قوشۇمچە قىممەتلىك بۇيۇملارغىمۇ تەسىر كۆرسىتىدۇ، بۇ مەھسۇلاتلارنىڭ ئىشلەپچىقىرىشى كۆپىنچە ئاساسلىق ئىستېمال بازارلىرىدىن يىراق بولغان تۆۋەن ئىش ھەققىلىك ئىقتىسادلارغا بۆلۈنگەن. UNCTAD بۇلارنىڭ ئىستېمال باھاسىنىڭ %10.2 ئۆرلىشىنى مۆلچەرلىدى.
ئېلان قىلىنغان ۋاقىت: 2021-يىلى 11-ئاينىڭ 30-كۈنى
